Weet jij wat een waterschap doet? Toen ik zelf over die vraag nadacht kwam ik eigenlijk niet verder dan ‘iets met water …’. Maar na mijn gesprek met Gerry van de Sande (communicatiemedewerker) en Piet Duizer (excursieleider) van Waterschap De Dommel is het me een stuk duidelijker geworden.

“Waterschap de Dommel zorgt ervoor dat er in Midden-Brabant voldoende en schoon water is. En we beschermen het gebied en onze inwoners tegen wateroverlast”, legde Gerry mij uit. Harstikke belangrijk werk dus!

Excursies met een duidelijk doel

Om inwoners mee te nemen in een deel van het werk van het waterschap, organiseert Waterschap De Dommel excursies bij de rioolwaterzuivering. Gerry: “Dat vinden we belangrijk omdat we allemaal aanspraak maken op ‘ons’ water. En we moeten daar dus ook samen duurzaam mee omgaan. Ons doel is dan ook om iedere bezoeker ‘waterbewuster’ de deur uit te laten gaan.”

Dat brengt een behoorlijke uitdaging met zich mee voor de excursieleiders, die wekelijks allerleiverschillende groepen voor hun neus krijgen. Van basisschoolleerlingen tot delegaties uit het buitenland. Om alle bezoekers van begin tot eind te boeien, werken de excursieleiders jaarlijks aan hun presentatie(vaardigheden). Met hulp van Loo van Eck!

Ik vroeg excursieleider Piet wat de belangrijkste reden is om deze training ieder jaar te organiseren. Want … ben je op een gegeven moment niet een beetje uitgeleerd?

“Nee hoor! De focus ligt nu natuurlijk wel op andere dingen dan toen we 10 jaar geleden met de trainingen begonnen. Maar er is altijd weer wat bij te leren en te verbeteren”, vertelt Piet. “We hebben door de jaren heen bijvoorbeeld in de vingers gekregen hoe we een samenspel creëren met de groep. Door goed naar de groep te kijken en luisteren én daarop in te spelen. Dat oefenden we tijdens trainingen dan in een rollenspel. Ook vulden we onze rugzak met allerlei concrete tips. Krijg je na het stellen van een open vraag geen antwoord? Maak daar dan eens een keuz

evraag van. Bijvoorbeeld: Denk je dat jullie meer of minder dan 100 liter water per dag doorspoelen? En ineens komt er wel reactie. Ook van een groep pubers. De laatste jaren ligt de focus wat meer op de presentatie zelf. Die passen we regelmatig aan vanwege recente ontwikkelingen. Of we gaan weer op zoek naar een meer interactieve werkvorm.”

De toegevoegde waarde van een trainer

“Daarnaast blijft het voor de excursieleiders goed om een vast moment te hebben om hun ervaringen uit te wisselen en kennis te delen”, voegt Piet toe. “Het is extra waardevol om dat onder begeleiding van een trainer van Loo van Eck te doen, omdat die onze ervaringen meteen doorvertaalt naar concrete leerwensen. En daar gaan we dan tijdens die specifieke training direct mee aan de slag.”

Klinkt goed! Aan welke vaardigheden werkten jullie bijvoorbeeld tijdens de laatste training?

“Wij geven veel rondleidingen aan leerlingen van basisscholen en middelbare scholen. Het bleek dat meerdere excursieleiders soms moeite hadden om de aandacht vast te houden. We hebben tijdens de training geleerd dat we dit voorkomen door bijvoorbeeld vooraf een gesprek met de docent of begeleider te voeren. En ook meteen geoefend met hoe je zo’n gesprek dan voert. Dat werkt goed! We merken dat een korte voorbespreking waarin nog eens de leerdoelen, bijzonderheden en de rolverdeling worden aangestipt veel meer rust brengt. Bovendien laten we de docent of begeleider op aanraden van Loo van Eck de dag openen. Dan zien de leerlingen de excursie veel meer als een les op locatie en nemen ze een andere houding aan.”

Ik hoorde dat jullie echt hele hoge cijfers krijgen op de evaluatieformulieren die jullie de deelnemers achteraf laten invullen. Waarom scoren jullie denk je zo goed?

“Ik denk dat dit vooral komt omdat we door de jaren heen steeds beter in staat zijn onze presentatie precies af te stemmen op de wensen van de groep die we voor ons hebben. Vroeger hadden we gewoon 1 presentatie en staken we eigenlijk een vast verhaal af. Toen scoorden we ook niet slecht hoor, maar het kon volgens de deelnemers wel beter op bepaalde punten. Nu vertellen we nog steeds hetzelfde verhaal, want je hebt nou eenmaal bepaalde basisinformatie die je wilt overbrengen, maar we kunnen bepaalde accenten leggen en de manier waarop we dat doen is echt iedere keer weer anders.”

Variëren om te boeien en overtuigen

“We hebben onze presentatie eigenlijk opgehakt in meerdere modules. En die hebben we op een aantrekkelijke manier vormgegeven. Denk aan goede slides, maar ook aan interactieve werkvormen en video’s. Al die elementen liggen nu in onze etalage. En afhankelijk van de groep en hun reacties kies je bij welke onderdelen je wat langer stil blijft staan en bij welke juist niet. Met sommige groepen ga je misschien ook even de winkel in. En heb je een groep volwassenen met al veel kennis over wat wij doen? Dan ga je zelfs in het magazijn kijken. We kunnen variëren en dat maakt ons verhaal veel interessanter en overtuigender. En ons werk ook nog eens veel leuker!”