Training Creatief Schrijven
16 oktober 2024: Claudia Aernaudts

De kunst van het redigeren

Van een ingewikkeld boekwerk naar een kraakheldere tekst. Een aantal tips voor als je een tekst gaat redigeren.

Het is 09:00 uur ‘s ochtends. Je zit achter je laptop. Klaar om die lastige tekst aan te pakken. Je gaat de tekst herschrijven en ‘m omtoveren in een heldere, goedlopende tekst. Oftewel: je gaat redigeren. Maar hoe pak je dat aan? Hieronder geef ik je een aantal tips om jou te helpen met je volgende redigeerklus!

1. Lees de hele tekst rustig door.

Om een tekst goed te kunnen redigeren kun je ‘m het beste eerst goed doorlezen. Zodat je weet waar de tekst precies over gaat en waar het nog niet helemaal lekker loopt. Je kunt voor jezelf alvast wat opmerkingen in de kantlijn zetten.

2. Bepaal de belangrijkste boodschappen.

Nadat je de tekst helemaal hebt gelezen, stel je de kernboodschap vast. Waarom heeft de schrijver deze tekst geschreven? Het antwoord op deze vraag is de kernboodschap. De kernboodschap van een brief van een autoverzekeraar kan bijvoorbeeld zijn: ‘We vergoeden de schade aan uw auto.’

De kernboodschap is de belangrijkste informatie van de hele tekst en deze zet je altijd bovenaan. Zo weet de lezer meteen waar de rest van de tekst over gaat. Naast de kernboodschap, heeft een tekst vaak meerdere belangrijke boodschappen. Op basis van deze boodschappen kun je de tekst verdelen in alinea’s. Elke alinea kondig je aan met een kopje. Let wel op: houd 1 boodschap per alinea aan. Zo voorkom je dat alinea’s te lang worden en houd je de aandacht van de lezer vast.

3. Zet de belangrijkste boodschappen in de juiste volgorde.

Nadat je de belangrijkste boodschappen hebt bepaald, zet je ze in de juiste volgorde. Hiervoor kruip je in de huid van de lezer. Bedenk welke vragen er bij de lezer opkomen als hij of zij de tekst leest. Bijvoorbeeld: je krijgt een brief met daarin de boodschap: ’We vergoeden de schade aan uw auto.’ Dan vraag je je als eerste af hoeveel geld je terugkrijgt. Daarom is het logisch om deze informatie in de eerstvolgende alinea te zetten. Bedenk elke keer welke vragen de tekst bij de lezer oproept. En baseer daar de volgorde van alinea’s op.

4. Vermijd onnodig lange zinnen.

Lange zinnen zijn vaak lastig om te lezen, niet alleen omdat er vaak meerdere boodschappen in staan, maar ook omdat je aan het einde van zo’n zin, vooral als deze vol staat met lastige woorden of hulpwerkwoorden, zoals hebben, zullen of kunnen, waarschijnlijk al bent vergeten hoe de zin begon.  😉

Vermijd daarom dit soort onnodig lange zinnen. Vervang bijvoorbeeld eens een komma door een punt. Zo maak je van een bijzin een hoofdzin. Bijvoorbeeld:

‘Lange zinnen zijn vaak lastig om te lezen. Niet alleen omdat er vaak meerdere boodschappen in staan. Maar ook omdat je aan het einde van zo’n zin waarschijnlijk al bent vergeten hoe de zin begon. Vooral wanneer deze vol staat met lastig woorden. Of met hulpwerkwoorden zoals hebben, zullen of kunnen.’

Een andere manier om een zin korter te maken is de vraag-antwoord constructie:

‘Als beide partijen de huur niet opzeggen voor het einde van het contract, dan verlengen we het contract automatisch tot 1 januari.’

Verander je dan in:

‘Zeggen beide partijen de huur niet op voor het einde van het contract? Dan verlengen we de huur automatisch tot 1 januari.’

5. Laat weg wat niet relevant is

Verplaats je hiervoor in de lezer. Wat wil de lezer weten? En wat is voor hem of haar niet zo belangrijk? Als je bijvoorbeeld een schadeclaim indiende, wil je vooral weten of de schade wordt vergoed. Natuurlijk wil je ook weten waarom dit wel of niet zo is. Maar hou dit kort. Niemand zit te wachten op een betoog waarin er wordt uitgelegd welke rechten en plichten je allemaal hebt als verzekeringnemer. Dat is op dat moment niet relevant. Ga dus echt in de schoenen van de lezer staan en bedenk ‘Wat wil ik op dit moment weten?’. De rest kun je prima weglaten.

Dus, klim achter je laptop. En trek niet je stoute schoenen, maar de schoenen van de lezer aan. Dát is namelijk de kunst van het redigeren.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief!

Blijf op de hoogte van de laatste blogs en beste schrijf- en spreektechnieken.

    Ja, ik ga akkoord met hetprivacybeleid



    Meer informatie?

    Bel of mail ons gerust. Wij helpen je graag verder.

    Lars foto voor contact
    Lars van der Kaag
    accountmanager

    Meer blogs over redigeren

    Beeld bij: Een tekst herschrijven of redigeren

    Een tekst herschrijven of redigeren? Volg deze stappen!

    Ga je een tekst herschrijven of redigeren? Dan is het belangrijk dat je die tekst zelf eerst goed analyseert. Lees hoe.

    Lees meer pijltje
    Beeld bij: Herschrijven is schrappen. Plus tips voor zinnen herschrijven.

    Herschrijven is schrappen

    Korter is meestal krachtiger. Dus bekijk de boodschap van iedere zin. En schrap alles wat overbodig is.

    Lees meer pijltje
    Beeld bij: Wat doet een copywriter

    Wat doet een copywriter?

    'Op een feestje noemde ik mezelf copywriter. Maar eenmaal thuis begon het te knagen. Kon ik mezelf zomaar zo noemen?'

    Lees meer pijltje

    Recente blogs

    Vrouw in bibliotheek schrijft achter tafel

    Eerst een werkplan, dan de pen. Zo maakt de Koninklijke Bibliotheek goede content

    Roos Radema van de Koninklijke Bibliotheek vertelt over haar ervaring met de training Content maken voor de website.

    Lees meer pijltje
    Beeld bij e-book Echt contact begint bij jou

    Download het e-book Echt contact begint bij jou

    Ons e-book helpt je bij het maken van écht contact. Het is een praktisch werkboek. Over hoe je echt contact maakt in zakelijke gesprekken.

    Lees meer pijltje
    Vraagtekens in praatwolkjes

    De kracht van de waarom-vraag: hoe je echt contact krijgt in elk gesprek

    Ervaar je tijdens een gesprek een emotie of oordeel? Dan is het tijd om jezelf af te vragen waarom dat zo is. Zo word je je bewust van je eigen aannames. En kun je vervolgens reageren op een manier die het gesprek vooruit helpt.

    Lees meer pijltje